الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
166
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
دگران نمىداشتند ) . 39 - و پيشوايان آنها به پيروان خود مىگويند شما امتيازى بر ما نداريد پس بچشيد عذاب ( الهى ) را در برابر آنچه انجام مىداديد . تفسير : درگيرى پيشوايان و پيروان گمراه در دوزخ ! در اين آيات هم چنان بيان سرنوشت شوم تكذيبكنندگان آيات خدا دنبال مىگردد : در آيات گذشته صحنه اى كه به هنگام مرگ و بازپرسى فرشتگان قبض ارواح رخ مىدهد ترسيم شده بود و در اينجا صحنه برخورد گروههاى اغوا كننده و اغوا شونده را در قيامت شرح مىدهد : « در روز رستاخيز خداوند به آنها مىگويد در صف گروههاى مشابه خود از جن و انس كه پيش از شما بودند ، قرار گيريد و در آتش داخل شويد » ( * ( قالَ ادْخُلُوا فِي أُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ مِنَ الْجِنِّ وَالإِنْسِ فِي النَّارِ ) * ) . اين فرمان ممكن است به صورت يك فرمان تكوينى باشد يعنى خداوند عملا آنها را در يك جا قرار دهد ، و يا اينكه شبيه يك فرمان تشريعى صادر شود كه با گوش خود بشنوند و ناچار از اطاعت آن بوده باشند . هنگامى كه همگى در آتش ورود كردند برخوردشان با هم مسلكهايشان شروع مىشود ، برخوردى عجيب و عبرتانگيز ، « هر دسته اى كه وارد دوزخ مىشود به ديگرى لعن و نفرين مىكند و او را مسئول بدبختى خويش مىداند » ( * ( كُلَّما دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَها ) * ) ( 1 )
--> ( 1 ) تعبير به « اخت » ( خواهر ) در اينجا كنايه از ارتباط و پيوند فكرى و روحى در ميان گروههاى منحرف است و از آنجا كه امت مؤنث لفظى است تعبير به « اخت » ، شده نه « اخ » .